Gıda zehirlenmelerinin temel nedeni hijyendir. Catering firmaları tarafından hijyenik olmayan ortamlarda üretilen gıdalar kontamine gıdalardır, insan vücuduna bakteri ve parazit taşır, bu durum insanların gıda kaynaklı hastalanmalarına (zehirlenmelerine) neden olur.
Toplu yemek üretimi yapan catering firmaları hijyenik olmayan ortamlarda ve gıda güvenliğine önem vermeden üretim yaptığı taktirde, insan hayatını tehlikeye atar. Hijyenik ve gıda güvenliğine uygun üretilmeyen yemekleri tüketen kişilerin, yaşları, bağışık durumları, vücuda dâhil olan patojene göre gıda zehirlenmesine az ya da çok kişi maruz kalabilir.
Gıda zehirlenmelerinin belirtilerinin ortaya çıkması, tüketilen ürünün miktarına ve kuluçka süresine göre değişiklik gösterebilir. Gıda zehirlenmeleri 12 – 72 saat içerisinde ortaya çıkar. Daha tehlikeli “Staphylococcal” bakteri türleri genellikle 30 dakika gibi kısa bir süre içerisinde gıda zehirlenme belirtisi gösterebilir.
EN ÖNEMLİ GIDA ZEHİRLENMELERİNİN NEDENLERİ
- Yetersiz ısıda pişirme
- Donmuş ürünlerin yetersiz ve uygun olmayan ortamda çözündürmesi
- Gıda sıcaklıklarının 64 derece altında tutulması
- Pişmiş gıdaların soğutucu dolap yerine oda sıcaklığında, ortamda bekletilmesi
- Hazırlama ve tüketim arasındaki sürenin fazla olması
- Yetersiz tekrar ısıtma ve yetersiz soğutma
- Çiğ ve pişmiş ürünlerin, çiğ et, tavuk, balık, sebze, meyve vb. yapıları birbirlerinden farklı olan ürünlerin kontamine olması,
- Gıda güvenliği kurallarına uyulmaması & çalışanların hijyeninin yetersiz olması
- Güvenilir ve kaliteli ürünlerin tedarik edilmemesi
- Portör taşıyıcısı ya da hasta kişilerin gıda ürünleri ile teması
- Gıda üretiminde, hazırlık aşamasında vb. durumlarda kullanılan ekipmanların bakteri bulundurması, temiz olmaması
Gıdalara bakteri bulaşmasında, eller en önemli kontaminasyon kaynağıdır. Bakterileri her yere (gıdalara, alet-ekipmana, tezgaha vb.) bulaştırabilirler.
Yetersiz personel hijyeni, özellikler de ellerin yeteri kadar ve doğru yıkma teknikleri ile yıkanmaması, el dezenfektanı, tırnak fırçası vb. ürünlerin kullanılmaması bakterilerin ellerde, özellikle tırnak aralarında üremesine neden olur.
CATERING FİRMALARINDA GIDA ZEHİRLENMESİNİN NEDENLERİ
- Personel eğitim düzeyinin düşüklüğü
- Personel sirkülasyonunun fazla olması, çalışanların kısa süreli çalışması
- Plansız üretim
- Bilinçsiz gıda üretimine başlanması
- Denetim eksikliği
- Hijyen kurallarına önem verilmemesi
- Kaliteli ürün tedarik edilmemesi
GIDA ZEHİRLENMELERİNİN BELİRTİLERİ
- Mide bulantısı, kusma
- Ateş
- Karın ağrısı, kramplar
- Halsizlik
- Uzun süreli iştah kaybı
- Diyare vb.
Yukarıdaki nedenler uzun süre devam eder ise veya vücutta ve ellerde karıncalanmalar, görme bulanıklığı vb. durumlar hissedildiği takdirde doktora başvurulması gerekmektedir. Gıda zehirlenmesi ile vücudumuz sıvı kaybına uğradığından dolayı, Gıda zehirlenmesinden şüphelendiğimizde ve sonrasında bol su tüketilmelidir.